BILIM

Irkçılık doğuştan mı gelir yoksa öğrenilir mi?

Author

Bir insanlık suçu olan ırkçılık insan medeniyetinin başındaki en büyük belalardan. Peki nereden çıktı bu ırkçılık? Genetik mi yoksa gelenek mi?

  Irkçılık doğuştan mı gelir yoksa öğrenilir mi?

Size de olur mu bilmem. Ancak benim aklıma bazen durduk yere tuhaf tuhaf sorular gelir. Benim de dün aklıma “Irkçılık genetik olabilir mi?” sorusu geldi. Bunun için de daha önce bu konu ile alakalı yapılmış bilimsel çalışmalar var mı diye baktım. Aradığımı da Toronto’daki York Üniversitesinde buldum diyebilirim.

Çalışma 5 ile 12 yaş arası 350 çocukla yapıldı. Deneyde yetişkinler için yapılan bir ırkçılık testi olan Implicit Association Test’in çocuk versiyonu kullanıldı. Bu test, kişinin bilinçaltında oturttuğu ilişkilendirmeleri bulmak ve ölçmek amacıyla kullanılıyor. Örneğin test sırasındaki cevaplarında, kişi "intihar" kelimesini "iyi" ve "kötü" arasından "iyi"nin altına yerleştiriyorsa, bu otomatik ilişkilendirme kişinin intihara daha meyilli olduğunu gösteriyor. Aynı yöntem insanların içgüdüsel olarak değişik ırklara nasıl yaklaştığını öğrenmek için de kullanılıyor.

Korkulan oluyor mu?

İşte çocuklara da bu testin çocuklara özel bir versiyonu çözdürüldü. Sonuçları projenin başındaki Dr. Jennifer Steele açıkladı. Buna göre, beyaz ırktan çocuklar kendi gibi görünen insanları pozitif imgelerle eşleştirmeye daha yakın oldu. İşin kötü yanı çocukların karşılarına negatif bir imge geldiğinde önemli bir kısmı bunu siyah insanlarla eşleştirdi ki bu durum hiç de hayra alamet değil.

  Irkçılık doğuştan mı gelir yoksa öğrenilir mi?

Fakat hemen telaş yapmaya gerek yok. Projede görev yapan bilim insanları beyaz çocuklara negatif ya da pozitif olmayan imgeler gösterdiğinde, deneklerin siyahileri kötü imgelerle eşleştirmediklerini gözlemledi. Ancak araştırmacılar genç deneklerin kendilerine benzeyen kişileri birazcık da olsa “daha iyi” olarak değerlendirdiklerini de belirtti.

Yani buna göre “Bana benzeyen iyidir” inancı gerçekten de doğuştan geliyor olabilir. Peki “Bana benzemeyen kötüdür” inancı doğuştan mı? Bu çalışmaya bakarsak bu ancak yönlendirmeyle mümkün. Bu sebeple bilim insanlarına göre ırkçılığın bitmesi için farklı ırktan insanların kötü imajını törpülenmesi değil, iyi yönlerinin parlatılması gerekiyor. Yani “Benim tanıdığım iyi … da var” lafı hiçbir işe yaramıyor arkadaşlar (“…” kısmına istediğiniz etnik gurubu yazabilirsiniz, fark etmez).

Şunu da ben yazdım:

Kaynak

05.03.2018