IŞ & EKONOMI

SPK'nın FOREX müdahalesi!!

Author

Daha önceki yazılarımızda Merkez Bankası'nın swap işlemlerinde karşı taraf olmayı taahhüt ettiğini, bu adım ile yabancı bankaların Türkiye piyasasındaki Dolar işlemlerinin azalabileceğini yazmıştık. Zaten Merkez Bankası'nın hedeflerinden biri de buydu; piyasalarda 1:100 kaldıraç oranı ile yapılan işlemleri düşürmek.

Şöyle anlatalım. FOREX denilen piyasalarda vatandaş 1 koyup, 100 yatırım yapabilir. Eğer 1:100 kaldıraç oranı var ise, 1 Dolarlık hesap ile 100 Dolarlık işlem yapabilir. Aslına bakarsanız "yapabilirdi" demek lazım çünkü mevzuat değiştirildi. Bakalım bu değişimin etkileri ne olabilir?

Merkez Bankasının swap hamlesinin bu piyasalardaki işlemleri kontrol etme amaçlı olduğu, bilhassa son dönemde Deutschebank ve Citibank'ın aracı olduğu swap işlemlerini perdelemek ve kur üzerindeki spekülatif hareketleri engellemek için bu hamleyi yapmış olabilir deniyor.

Eğer hamlenin altında böyle bir amaç varsa, bu iki yabancı banka üzerinden swap yoluyla TL kaynağı kurutulmuş olacaktır. Diğer bir yoruma göreyse "Merkez Bankası döviz ve lira depolarıyla kendi swap piyasasının alt yapısını kuruyor" deniyor.

Şimdi gelelim asıl meselemize, yeni yapılan bir düzenleme ile Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), FOREX işlemlerinde başlangıç teminatı olarak asgari 50 bin TL koşulu getirdi. Ayrıca, hesabın ilk açıldığı sırada uygulanacak kaldıraç oranı da, 1:100'den, 1:10'a düşürüldü. Yeni düzenlemeye uymayan pozisyonların en geç 45 gün içerisinde uyumlu hale getirilmesi de şart. Yani tedbir acilen hayata geçirilecek. Bence bundan da önemlisi SPK'ya gerekli gördüğü hallerde bu oranları değiştirme ve varlık bazında kaldıraç oranı belirleme yetkisi verilmesidir.

Bu adım ile Dolar'ın spekülatif hareketlerinin engelleneceğini düşünüyorum. Ancak, anlamadığım bir şey var! Ülkemiz sınırları içinde FOREX hizmeti veren firmalar bu kurallara uygun hareket ederken, yanılmıyorsam yabancı ülkelerdeki firmalar yüksek kaldıraç oranı ile işlem yapmaya devam edebilecekler. Dolayısıyla, TL'nın değer kaybetmesi amaçlı yapılabilecek yabancı kaynaklı işlemleri engellemeyip, kendi ülkemizdeki işlemleri sınırlamak ne derece doğru oldu acaba? Bu sorunun cevabını bilmiyorum! Ancak madalyonun diğer tarafında bakmak gerekiyor, son 5 yılda ülkemizdeki FOREX hesapları %45 yükselmiş, geçenlerde yapılan bir analize göre hesapların %60’ından fazlası zarar ediyor. Bu bakımdan FOREX hesaplarına sınırlama getirilmiş olması çok faydalı oldu diyebiliriz. #Forex #ekonomi #dolar


SPK'nın FOREX müdahalesi!!