DIĞER

İnsanımız çocuk yetiştirmeyi bilmiyor

Author

Bugün ekşi'yi okurken güzel bir yazıya denk geldim. Yazıda öğrencilere sorumluluk bilinci aşılamaya çalışan bir öğretmenin serzenişi vardı. Sınıfta yerlere çöp atılmasın diye öğrencilere hizmetlilerin de köle olmadığını, dolayısıyla yerleri olabildiğince temiz bırakmaları gerektiğini öğreten bu güzel öğretmen, birkaç haftalığına sınıfta öğrenciler tarafından yere atılmış çöpleri onlarla birlikte temizlemiş. Daha doğrusu herkes kendi çöpünü toplamış. Buraya kadar her şey güzel, fakat sonrasında bir veli durumdan şikayetçi olmuş ve çocuğunun hizmetçi olmadığını, hizmetçiler işlerini yapsın diye okul tonla para döktüklerini söylemiş. Yani parasını verdikten sonra, insanları köle yerine koyabilirsiniz. Kendi attığı gofret ambalajını yerden almaktan aciz, hatta en başta yere atmaması gerektiğini bilmekten aciz çocuk yetiştirmekte sorun görülmemesine hiç girmiyorum bile.

İnsanımız çocuk yetiştirmeyi bilmiyor

Bizim insanımız çocuk yetiştirmeyi gerçekten bilmiyor. Ortamız yok. Genel olarak iki türlü çocuk yetiştirme yöntemimiz var.

İlki, tamamen şiddete ve tahammülsüzlüğe dayalı. Çocuğu bir asalak, bir böcek, bir baş alası olarak görenler bu gruptalar. Bir şeyleri yapmaması gerektiğini anlatmak yerine, bunu döverek veya psikolojik şiddet uygulayarak kafasına sokmaya çalışıyorlar. Korkuyu bir araç haline getiriyorlar. "Eve gidince görüşeceğiz seninle" ekolünü yaşamadıysanız bile varlığından haberdarsınızdır. İşte bu ekolle yetişen çocuklar da, büyüdüklerinde aynı yöntemi kendi çevrelerindeki insanlara uyguluyorlar. Gözüne kestirdiklerini ezerken, diğerlerine karşı da kul köle oluyorlar. Tamamen saldırganlığı hayatının merkezine almış, ezme-ezilme ekseninde hayatı yaşayan, başı boş, amaçsız, nerede pis bir iş varsa orada biten tipler oluyor böyleleri de. En iyi ihtimalle ise kendi içlerine kapanık, sosyal ilişkileri zayıf, iki kelimeyi bir araya getirmekten aciz insanlar oluveriyorlar. En iyi ihtimalle diyorum, çünkü en azından bu şekildeyken zararları çevrelerine değil, sadece kendilerine.

İnsanımız çocuk yetiştirmeyi bilmiyor

Diğer grup ise el bebek gül bebek büyütülenler. Bakın, çocuğa her türlü imkanı sunmak gerçekten muhteşem bir şey. Her ebeveyn elinden geldiğince fazla imkan sunmalı, doğrusu budur bu işin. Fakat çocuğu refah içinde büyütmekle, çocuğu bir baloncuğun içinde büyütmek aynı şeyler değil. Çocuğu refah içinde yaşatırken, diğer insanların huzurunu kaçırmadığınıza dikkat etmek zorundasınız. Onların da en az sizin çocuğunuz kadar insan olduğunu, sizin çocuğunuzla eşit haklara sahip olduğunu, sizin çocuğunuza hizmet etmek için doğmadıklarını bilmek zorundasınız. Sizin çocuğunuz üstün insan değil. Mesih değil. Türümüzün kurtarıcısı da değil. O da bir insan ve kendini diğer insanlardan üstün hissetmesini sağlıyorsa yaptıklarınız, çok yanlış yoldasınız. Çünkü bu tip büyüyen çocuklar da, yine başkalarına saygı duymayan, hiçbir işini kendi halletmemiş, sorumluluk bilinci yerlerde gezen, şımarık kişilere dönüşüyorlar.

Al birini, vur ötekine.

İnsanımız çocuk yetiştirmeyi bilmiyor

Peki ne yapmak lazım? Çözüm aslında çok basit: Konuşmak. Çocuğunuzla konuşun, ancak insan gibi yapın bunu. Bağırarak değil, şiddetle değil. Yanlış yaptıysa neden yanlış yaptığını tatlı bir dille anlatın, tekrarlamaması gerektiğini söyleyin. Tekrarlamaması için teşvik edin. Özür dilemeyi öğretin, özür diletin. Kimseden üstün olmadığını söyleyin, ancak kimsenin de ondan üstün olmadığını hatırlatın. Saygı göstermeyi ve saygı görmeyi unutmamasını tembihleyin. Doğru şeyler yaptığında takdir etmeyi ihmal etmeyin, gerekirse ödüllendirin. Fakat her iyi hareketinde ödül bekleyecek seviyeye de getirmeyin. Bir konuya ilgisi varsa cesaretlendirin, şevkini kırmayın. Başınızdan savmayın. Başınızdan savacaksanız neden getirdiniz dünyaya? O çocuk pek tabii ki sizi örnek alacak, çünkü dünyaya gözünü açtığı andan beri sizinle aynı çatı altında uyuyor, sizinle aynı havayı soluyor. 

İnsanımız çocuk yetiştirmeyi bilmiyor

Özetle çocuğumu iyi yetiştireceğim derken son derece şımarık bir hale getirmeyin, disiplinli yetiştireceğim derken de hayatını bok etmeyin. Anne baba olmak kolaydır, ancak anne babalık yapabilmek herkesin harcı değildir; beceremeyeceksiniz becerebileceğiniz zaman gelene kadar üremeyi askıya alın. Hepimiz için öylesi daha iyi olacak.